İnşaat sektörü, küresel ölçekte en yoğun alt yüklenici (taşeron) kullanımına ve göçmen iş gücüne sahip sektörlerin başında geliyor. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) standartları ve IFC (Uluslararası Finans Kurumu) performans standartları, ana yükleniciyi sahadaki her bir işçinin sosyal haklarından müteselsilen sorumlu tutar. Mega projelerde yaşanan bir işçi eylemi veya sosyal hak ihlali, sadece yerel bir kriz yaratmaz; projenin uluslararası fonlamasını (kredi dilimlerini) anında dondurabilir.
Alt Yüklenici Körlüğü ve İtibar Riski
Sahada edindiğimiz tecrübeler gösteriyor ki, ana firmalar sosyal uygunluk denetimlerini (SA8000 vb.) kendi bordrolu personeli üzerinden mükemmel şekilde yürütürken, 3. veya 4. kademe taşeronların şantiye kamplarındaki yaşam koşulları tamamen denetimsiz bırakılıyor. Çifte bordro uygulamaları, pasaportlara el konulması veya standart dışı barınma koşulları, kurumun itibarını taşeronun inisiyatifine terk etmektir.
Yönetim Kurulunun Sorması Gereken 3 Soru
- Projelerimizde çalışan en alt kademe taşeron işçisinin bile erişebileceği, bağımsız ve anonim bir şikayet mekanizması (Grievance Mechanism) var mı?
- Taşeron hak ediş ödemeleri, işçi maaşlarının yasal sürede ve tam yatırıldığına dair kesin kanıtlar alındıktan sonra mı onaylanıyor?
- Şantiye kamp alanlarının (barınma, beslenme, hijyen) asgari uluslararası standartlara uygunluğu düzenli iç denetime tabi tutuluyor mu?
Büyük ölçekli projelerde sosyal uygunluk denetimleri, taşeron yönetim prosedürlerinin kurgulanması ve IFC standartlarına uyum süreçleri için danışmanlık hizmetlerimizden yararlanabilirsiniz.